Kiralık konut piyasasında yaşanan daralma, ev bulma sürecini giderek daha zorlu bir hale getiriyor. İstanbul’da ev kiralamak isteyenler artık sadece yüksek bedellerle değil, aynı zamanda mülk sahiplerinin uyguladığı kapsamlı eleme süreçleriyle de mücadele ediyor. Geçmişte yalnızca maaş bordrosu ve kefil talep edilirken, günümüzde bu süreç adeta bir şirketin işe alım görüşmesini andırıyor.
Ev sahipleri tarafından hazırlanan formlarda, eski ev sahibinin iletişim bilgilerinden aylık gelire, mevcut iş yerindeki çalışma süresinden meslek unvanına kadar geniş kapsamlı veriler talep ediliyor. Adayın kullandığı otomobilin markası, evcil hayvan durumu ve T.C. kimlik numarası da istenen bilgiler arasında yer alıyor. Aynı konut için gün içinde en az beş kişinin bu formları doldurduğu ve ev sahibinin nihai kararını vermesinin yaklaşık on gün sürdüğü belirtiliyor.
GEÇİM KAYGISINA DÜŞMEMEK İÇİN GÜVENLİ KİRACILAR ARIYORLAR
Emlak sektörü temsilcileri, mülk sahiplerinin bu denli ayrıntılı inceleme yapmasının temelinde geçmişte yaşanan ödeme sorunlarının yattığını ifade ediyor. Düzenli gelire sahip olma şartının yanı sıra, antetli kağıda yazılmış işe giriş belgesi ve Findeks raporu gibi taleplerin standartlaştığı piyasada, sektör temsilcileri durumu şu sözlerle özetliyor:
“Sadece bir evi olan ve o kira geliriyle geçinen mal sahipleri geçim kaygısına düşmemek için güvenli kiracılar arıyor. Acaba kirayı ödeyebilir mi kaygısını kırmak için artık bu tür bilgiler isteniyor. Çünkü yaşanan bazı olumsuz örnekler ev sahiplerini tedirgin ediyor.”
Kira ödemelerini güvence altına almak isteyen ev sahipleri, tahliye taahhütnamesi imzalatmayı da zorunlu kılıyor. Emlakçılar, kefil şartının giderek yaygınlaştığına dikkat çekerek, “Bir çok emlakçıda artık kefil isteniyor” ifadelerini kullanıyor. Kefillerden de gelir durumlarını ve çalışma sürelerini kanıtlayan belgeler talep ediliyor.
ETİK OLMASA DA ARZ TALEP DENGESİZLİĞİ BUNA YOL AÇIYOR
Kiracı adaylarından istenen detaylı formlar hukuki tartışmaları da beraberinde getiriyor. Tüketici Birliği Federasyonu (TBF) Başkanı Avukat Bülent Deniz, bu tür bilgilerin talep edilmesinin hukuken mümkün olabileceğini ancak Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayarak şu değerlendirmeyi yaptı:
“Ancak bir parantez açalım, o formdaki kişisel bilgiler olduğu için kişisel verilerin korunması yasasına tabi olmalı. Fakat etik olarak da güzel değil. Ancak etik olmasa da maalesef arz talebin dengesizliği böyle bir duruma yol açıyor.”
KENTSEL DÖNÜŞÜM TALEBİ ARTIRDI
İstanbul genelinde hız kazanan kentsel dönüşüm projeleri de kiralık konut arzının daralmasında önemli bir rol oynuyor. Avrupa Yakası’nda özellikle Fatih, Güngören, Merter ve Zeytinburnu çevresinde yoğunlaşan dönüşüm faaliyetleri, vatandaşları farklı semtlere göç etmeye zorluyor. Bu hareketlilik, mevcut kiralık evlere yönelik talebi daha da artırırken, devlet memuru olan kiracı adaylarının mülk sahipleri tarafından öncelikli olarak tercih edildiği kaydediliyor.
News
